Parafia w Chomiąży

 

Parafia rzymskokatolicka

pw. św. Jana Chrzciciela


Chomiąża Szlachecka 1

88-410   Gąsawa


tel.: 793 00 99 20

mail: parafia@mac.com


Historia

Chomiąży Szlacheckiej

Po raz pierwszy Chomiąża pojawia się w źródłach pisanych w początkach XII wieku. Należała, jak wiele pobliskich miejscowości, do dóbr arcybiskupstwa gnieźnieńskiego, a od połowy XII wieku  – klasztoru trzemeszeńskiego. W 1248 roku przeszła we władanie rodu Nałęczów.

    W roku 1357 arcybiskup gnieźnieński Jarosław utworzył tu samodzielną parafię, a ówczesny pan tych ziem Mikołaj Nałęcz, kasztelan nakielski, który przeszedł do historii pod mianem Krwawego Diabła Weneckiego, ufundował kościół i uposażył parafię w 2 łany ziemi, dom w Chomiąży, 4 ogrodników, jezioro Sowiniec (Żółwiniec) i dziesięciny z całości swych dóbr.

    Świątynię, zapewne drewnianą, wzniesiono na wyspie, którą wówczas było wzgórze mieszczące obecny kościół i plebanię. W skład parafii weszły wsie: Chomiąża, Grzmiąca, Nowawieś, Obudno, później zaś Laski i Mokre.

    Niewiele zachowało się źródeł, które mówiłyby o dziejach parafii chomiąskiej i jej pierwszej świątyni. Wiadomo, że w roku 1383 Grzymalici spustoszyli dobra pana chomiąskiego, nie oszczędzając nawet zagród kmieci. Z XV wieku znamy imiona kilku rezydujących tu proboszczów: Mikołaj (1412), Stanisław (1430), Wawrzyniec (1467). Na początku XVI wieku proboszczem był Wojciech ze Służewa. W XVIII wieku kościół w Chomiąży obsługiwali dominikanie ze Żnina, franciszkanie z Pakości oraz proboszczowie z Parlina.

    Obecny kościół wybudowany został w roku 1831 na miejscu lub w pobliżu poprzedniego. Fundatorem był Józef Sulerzyski, we władaniu którego znajdowała się wówczas wieś. Budowlę wzniesiono w stylu neogotyckim. Pod prezbiterium znajduje się krypta, w której złożono trzy trumny, prawdopodobnie Julianny Sulerzyskiej z bliźniętami (zmarli podczas porodu). W 1863 roku Maria Sulerzyska „dziedziczka Humiąży i innych włości” ufundowała organy. W roku 1900 wschodnią ścianę prezbiterium ozdobiono witrażem Serca Jezusowego z postaciami św. Elżbiety i św. Leona papieża ufundowanym przez Leona Ubisza, ówczesnego dziedzica. Wyposażenie wnętrza kościoła stanowią trzy ołtarze neogotyckie oraz konfesjonał i chrzcielnica pochodzące z  1910 roku. Ufundował je kolejny właściciel Chomiąży baron Tadeusz Lechweld z okazji narodzin pierwszego syna. Dwie figury umieszczone w ołtarzu głównym, przedstawiające świętych Piotra i Pawła, pochodzą jeszcze z XVIIIw.

    W roku 1927 staraniem ówczesnego proboszcza ks. Kowalczyka oraz Jana Kledzika, gospodarza z Chomiąży, i rodziny Mlickich wybudowano plebanię.

    W sierpniu 1940 roku okupanci hitlerowscy aresztowali proboszcza ks. Bernarda Pawlickiego i wywieźli go do obozu koncentracyjnego, gdzie zmarł 1.VIII.1943r. Kościół został zamknięty, a plebania stała się posterunkiem policji niemieckiej.

    Po okupacji do roku 1952 kościół obsługiwany był przez księży z Parlina. 1.VII.1952 roku pierwszym powojennym proboszczem Chomiąży został ks. Tadeusz Błażejewski. Po nim funkcję tę sprawowali: ks. Józef Frąckowiak (1960 – 1968), ks. Zdzisław Lipiński (1968 – 1989), ks. Stanisław Szkutnicki (1989 – 1994), ks. Lech Mąka (1994 – 2001) oraz obecnie ks. Jerzy Poznań.